«Hûn
navekî lê bikin»
Pirtûka
Kurteçîrokên Dilbixwîn Dara "Penaber"
Dr. Zorab
Aloian
Efrin.net 09. 07.
2005
Navê gotarê
ji kurteçîrokeke pirtûka "Penaber" tê. Lehengê vê kurteçîrokê tika dike,
ku navê wî yê rastîn neyê nivîsîn. Zorbeya penaberan jî weha ne: Bi
çendîn nav, nasname û dawayên derew ew jahrê dixin nav tamarê xwe û gav
bi gav ber bi xwetunekirinê ve diçin.
Şirovekirina Wêjenerî
Dînamîka
piraniya kurteçîrokên pirtûkê, kurteçîrokên Rojhilatê, bi taybetî yên
wêjeya erebî ya nûjen, diînin bîra me:
Dîroka
bûyerê (ango tiştên ku berî bûyera sereke rûdane)
Bûyer bi
xwe (digel hêmanên berbiçav)
Derbasbûna
zû ya bûyera sereke
Dawiya bê
dawî (ango dawiya bê çareseriya derdê leheng yan nivîskar).
Dilbixwîn
Dara bîranînên zaroktiya xwe û yên mîna xwe ji devera Kobaniyê û
penaxwazên Kurd li Almaniyayê bi şêweyekî nû, em bibêjin nûjen, diîne
ber çavên me. Edebiyata qenc, bi giştî hunera qenc jî wisa ye: Mirov
şêweyên teze, şêweyên ku di rojevê de ne û têne pejirandin wek alav
dixebitîne, ji bo ku hestên kûr û ramanên herherî bi xelkê re parve
bike. Li vir têkoşîna Dilbixwîn Dara tê sêrî.
Şanzdeh
kurteçîrokên pirtûka "Penaber" girî û gazinên wêjeya me ya devikî di
derheqa xerîbiyê, xurbetê, dûriyê de diselimînin. Dilbixwîn Dara lis er
navê penaberan qîrîniya hewarê digihîne me hemûyan û lava dike, ku Kurd
xwe ji axa bav û kalan veneqetînin.
Were em
bicêrbînin, ji pênc-şeş kurteçîrokên cihêreng têksteke yekgirtî li ser
bedbextiya penaberan ava bikin:
Sê
hefteyan, hema bêjin tî û birçî di pişt kamyonekê, di sandiqeke tarî,
teng û veşartî de mam. Her cara ku em digihiştin sînorekî û deng ji
polîsên sînoran diket, ez di cihê xwe de ji tirsa dilerizîm û dibûm
kulmek hestî, ruhê min dihat li ber devê min disekinî…
Du polîs
hatin, ji min re îşaret kirin ku ez bidim pêşiya wan, ez birim odeyekê,
berê min dane dîwêr, her du destên min bilind kirin, pantolon ji min
danîn, ez şilf û tazî kirim, min çiqas fedî kir, ji fedîbûnê rûyê min
mîna bacaneke sor bû, ew cara yekemîn bû ku ez xwe li pêşiya hinekan
tazî dikim…
Dema ku ez
gihiştim vî welatê ku min berê digot belkî buhuştek be, çiqas derewên
mezin hebûn min kirin, ji ber mezinbûna wan derewan êdî min jî şerm
dikir li îfadeya xwe guhdarî bikim…
Piştre min
çû ji partiya ku min gotibû ez berpirsyarekî wê me, kaxeteke morkirî
stand û bi hev re teslîmî mehkemê kir. Heya niha fêm nakim, bê çawa wê
partiyê ew kaxet ji min re mor kir û tê de nivîsand ku ez berpirsyarekî
bilind ê partiyê me û bi rastî hêzên ewlekariyê li min digerin û eger ku
min bigirin - haşî we – wê min di qûna kûçikê re derbas bikin…
Gelek
pirsên din ji min hatin kirin, lê min bersiva hemûyan jî ters da, hûn ya
rast bixwazin min tevlihev kir…
Min mafê
rûniştinê nestand û ji wê demê heya niha hema bêjin ez qaçax li vî
welatî dimînim. Her sê mehan carekê rûniştina xwe dirêj dikim û ne diyar
e kengî polîs ewê destên min têxin kelepçê û min li welatê min
vegerînin…
[Ew]
reş dixebitî, her deqe tehlûke hebû ku xwediyê kar wî ji kar bavêje, ji
ber vê yekê jî xwediyê kar çi bigota ew bêdeng dima. Ew bûbû mîna
hêsîrekî, serê şefaqê ji mal derdiket, bi rojava re li mal vedigeriya.
Nikaribû serê xwe bixurîne, axayên gundên Kurdistanê jî wiha li xulam û
xizmetkarên xwe nedikirin…
Ne xeweke şêrîn, ne xwarineke xweş, ne aveke paqij …
tiştekî ku mirov li wir bihêlîne peyda nabe. Xwarina ku Kamp li
penaberên weke min belav dike kûçik jî naxwin…
Min hinek karên weke belavkirina rojnameyên reklaman,
paqijkirina goristanan, zeviyan, axurên berazan, komkirina zibil û rêxa
çêlekan … çi bibêjim, di otêlan de min avdestxane jî paqij kirin…
Piştî
mehekê avukatê wî jê re nameyek şand û jê re got ku penaberiya wî
nehatiye pejirandin û îhtîmaleke mezin heye ku polîs ji nişkê ve wî
bigirin û bişînin Tirkiyê…
Ji tirsa
hatina polîsan nediwêribû rakeve, ne jî diwêribû ji hindir derkeve.
Gelek caran fikirî xwe bikuje, lê gelekî ji xwekuştinê ditirsiya…
Duh dostekî
ji min re got ku polîsan ew girtine û niha di zîndanê de ye, wê wî li
welat vegerînin.
Bi hatina
vir meriv êdî carekê xwe dikuje – kuştina mêjî û dildariyê pêk tê û
jiyaneke din, wek ramangîrê Alman Friedrich Wilhelm Nitzsche digot, ‘li
derveyî qencî û xerabiyê’ destpê dibe. Gelo ev jiyana din, jiyana kambax
ji kîjan rawestgehê bi rê dikeve? Dilbixwîn Dara weha şirove dike:
Ji
bêkariyê, ji bêmafiyê, ji tenêbû û xerîbiyê, ji hesûdî û fesadiya heval
û dostan, ji derdê filan û bêvanan.
Eger ne
henek û kenên dilteng bûna, mirov hew dikaribû li jiyana Kurdên welêt û
Ewropayê mêze bike. Jê bêhtir jî, mirov nikaribû bi saxî û silametî di
nav Kurdan de bijî. Henek, laqirdî, gelte û lixwerexnegirtinên Dilbixwîn
Dara wîjdana me ji tengasiyên hebûnê rizgar dikin. Bi vî rengî delîveyek
li ber me vedibe, ku em bihna xwe firehtir bikin, avê vexwin û ji alavên
êgir dileşq bibin. Lê ji wê bêhtir jî, humora Kurdewariyê rista
berxwedanekê dilîze, berxwedaneke li dijî derdesariya bê serî û bê binî.
Ev berxwedana ji bona xatirê jiyanê ye. Niha em çêtir têdigihijin, çima
di ramangîriya (fîlosofiya) Xaçparêzan de tê gotin: Yê ku diçerçire
nêzîkî Xwedê dibe.
Dilbixwîn
Dara wek wênekêşekî civata Kurdan – çi li welêt, çi li derveyî welêt -
kul û kezebên gelê xwe di nav xwe re derbas dike û pê giyanê xwe dişo û
tev me li çareseriya çandî digere. Belê, hema wisa ye: Di her
kurteçîrokekê de cefa û ken, merivên bargiran û merivên devken ji hev ne
cuda ne, ew bi hev ve girêdayî ne. Mînaka berbiçav di kurteçîroka "Şêx
Mirîşkê Naxwe" de heye. Şêxê, ku jinên gund ji nexweşiyan qenc dike,
pişta wan mist dide, lê beden û giyanê xwe ji wan cewaz dihêle – di
xewnerojekê de dibe mêvanê axiretê û bi horiyan re şa dibe.
Di "Pira
Sîratê" de xoceyên nû reve-rev ji gundê nebaweran dipekin. Pirsên
gundiyên yeman, hevroşkariya wan e zîrekane, helwêsta wan e bi henek û
laqirdî mejî û pêşbîniyên meleyan vala derdixin.
Bê guman,
ev herdu têsktên binavkirî û hinekên din ne li ser penaberan in. Ev
kurteçîrokên retrospektîv in : Penaber jiyana welêt diînin bîra xwe û
rabirdûya xwe ji nû ve jîndar û nemir dikin:
Min
birîna kevinbûyî careke din vekir
("Negirî, jiyan hîn jî xweş e").
Hinde
caran Dilbxiwîn Dara wateya bihnvedanê ji keserên penaberan dide
bîranînan:
Berî vê bi hefteyekê malbata min
hinek wêneyên xwe ji min re şandibûn, di nava wan de Mistik jî hebû.
Dema ku çavên min li sûretan ketin, ev çîrok hate bîra min
("Solên
Mistikê").
Di «Solên
Mistikê» de Dilbixwîn Dara temaşekirina televîziyonê ji hêla zarokan ve
wek êşkenceya zor nîgar dike. Zarokên, ku berê xwe didine mala Mistikê,
li wir rastî hemû cure minet û bêsinciyê tên û ji bona xatirê
temaşekirina televîziyonê gefan dixwin. Ne dûr e, ku parvekirina vê
serboriyê rûpelên herî ciwan û payebilind yên pirtûkê ne. Di van hevokan
de Dilbxiwîn Dara zimanê rojnamevaniyê, ferhenga rojane ji bîr dike û
xwe diavêje nav deriyaya bîranînên deng, bihn, awir û dilêşiyê. Bi
hostatiya xwe ew pir nêzîkî nivîskarê fransî Marcel Proust dibe, yê ku
bi wêneyên bi vî awayî navdar e. Pêştirî wê, cureyê birêzkirina
bîranînan li ser bingeha wêjeya cîhanî ava bûye. Bes e, eger em li
romanên "Zaroktî" ya Tolstoya yan "Heftê salên min" ya Mîkayîl Nu’eyme
(ji Lubnanê) binêrin.
"Rojiya
bavê min" jî nivîseke retrospektîv e, basa xweçerçirandina Kurdên
bawermend di meha Remezanê de dike, gava:
ji tîbûnan zimanê bavê min bi ezmanê devê wî ve dizeliqî.
Lêvên wî diqelişîn, çavên wî di kortikan de winda dibûn.
Helbet di
kurteçîrokên weha de jiyana rojane lis er xaka Kurdistanê bi êş, kîn,
gotinên neşîrîn û zilma bê bingeh ve tije ye. Merivên şevkor, nûçeyên
beredayî, qerfên dirawseyan (cîranan), çêr û nifirên xizman. Bi
gotinekê, rewşa ku Marx ji bo Hindistanê şirove dikir: ‘Herkes
dijminatiya herkesî dike’.
Miçhimê
peltek û heşsivik êdî ji xuleka jidayîkbûnê de seqet e, gelo çi pêwîstî
hebû, ku:
dema ku
zarok bû, mezinan henekên xwe pê dikirin û ew di nava civatan de dikirin
qeşmer (Miçhim)?
Cewhera
jiyanê li ku maye, eger:
Li wê herêmê evîn weke agir bû, tiştekî qedexe bû ("Hûn
navekî lê bikin")?
Axavtinên zilamên welêt jî nîşana bindestî û
parçekirina Kurdan e:
Şeş heft kes li pêşiya dikanê rûniştibûn. Hemû jî
rojî bûn. Ji xwe re diaxifîn, suhbet dikirin. Suhbeta wan vê care li ser
keça meleyê mizgeftê bû, ew bi xortekî Êzîdî re reviya bû, û ew jî bûbû
mijara şêniyê bajêr… digotin wî keçik revandiye û çûne Lubnanê ("Rojiya
bavê min").
Lê tiştek
bala me dikişîne û dilê me bi hêvî dike: Zarokên welêt bi kînê
tevnagerin, ew di anv hev de dostaniya azad û dilsoz diparêzin.
Dilbixwîn Dara şêweyê fantasmagoriyê jî li ser asteke serkevtî
dixebitîne. Ji bo nimûnê, Hecî Wîskî ji ber sermestiya bêçare berê xwe
dabû heccê, lê tema wî dîsan jî dikişande wîskî.
Di
"Windabûna Nivîskarekî" de Dilbixwîn Dara bi rengekî nerm taneyan li
Kurdên Bakur dide, ji ber ku ew bi zimanê zikmakî naxwînin û rêza
rewşenbîran yekcar nagirin. Lê ew kevirekî jî diavêje mala wan
nivîskaran, yên ku dîrok û siyaseta dewletê li ber çavan nagirin û
rexneyên giştî li gelê xwe digirin. Hên li welêt, lehengê kurteçîrokê
Dilyar digihîje vê hizirê:
Ji ber ku pirtûkên wî yên bi kurdî nehatibûne xwendin û
weke yên bi zimanê tirkî fereh belav nebûbûn, dilê Dilyar ji Kurdan jî
sar bûbû, di dema suhbetên edebî de ji hinek dostên xwe yên nêzîk re
wiha digot: "Em Kurd nabin însan, li bakur em bi qasî bîst mîlyonan in,
lê rezalet… belê hevalno rezalet ! Kesek bi kurdî naxwîne, qîmetê nadin
zimanê xwe, kesekî ku qîmetê nede ziman, edebiyat û çanda xwe, de ka
bibêjin wê ji bo welatê xwe çi xebatê bike ?!"
Bê guman, ev gazin di
koka xwe de rast in. Lê seyr bikin, çawa Dilbixwîn Dara bi rexnegirê gel
dikene: Bi kenekî tengawî û xemgînî!
Lehengekî
din, herçend dûrî siyasetê be jî, di emrê xwe de li Cezîrê carek hatibû
girtin û êşkencekirin. Lê ev bûyer jê re dibe nasnameya Kurdewariyê:
Ew diçû ku
derê behsa berxwedana xwe û îşkenca li qereqola polîsan dikir…
Her yekî ji aliyekî ve guh lê germ kir :
-Yekî
weke te ku ji dest dijmin lêdan dîtibe, mafê wî nîne xwe bide paş
("Bombeya Şêxmûsê Mêrdînî").
Hêjayî gotinê ye, ku hevîrê kurteçîrokên
Dilbxiwîn Dara di çarçoveya pelseng, ango balansa wêjeyî de ye; di warê
cîh û zeman de hevîrê têkstan lihevatî ye. Her tişt di cihê xwe de ye:
Bûyer li himber gotinan, gotin li himber hestan, hevok li himber wextê
vegotinê.
Di
nîgarkirina têkiliyên di navbera neteweyan de li kampa penaberan li
Almaniyayê, Dilbixwîn Dara tîran berdide Alban (Arnawit), Qerecî,
Polonî, Alman û Kurdan jî. Bi sersamî em texmîn dikin, ku penaxwazên
ne-Kurd bê rû ne, bê nav in, bê êş û derd in. Bi tenê aliyekî wan heye:
Ew nûnerên neteweyan in. Rewa ye, ku ev nêzîkbûn di warê siyasî de ne
dirûst be (political correct bi înglîzî û politisch korrekt
bi almanî). Gelo Dilbixwîn Dara bi maf e, ku bi vî awayî helwêsta xwe li
ser kaxezê bihêle?
Lê pêşê em
pirsa din bidin: Dadwer kî ne?
Ne ev
Rojavayî (li vir basa Almaniyayê tê kirin) ne, yên ku prensîpa
rastgotina siyasî bala dikin, lê di heman demê de jin, zarok û zilamên
ji zilmê reviyayî dixin nav rewşeke bêhurmet? Fermo, beşek ji wêneyên
dojeha giyanî, ku navê kampa penaberan lê ye:
Di
metbaxê de li ser dora çêkirina xwarinê jinan her roj bi porê hev
digirtin û hev di nava avê de vediqevizandin, piştre jî mêrên wan bi hev
diketin, hev didan ber kêran û birîndar dikirin ("Windabûna
Nivîskarekî").
Lê belê,
dîmenên natûralîst di pirtûkê de pirr in, belkî zêde ne jî. Ew carinan
çavên me nearam dikin. Xuya ye, ku nivîskar bi wêneyên natûralîszmê ve
bi mebest xweşawaza sohbetkirinê dişikêne. Lê helbet nivîskar karibû ne
wisa kese û eşkere dada lehengan derxe. Ji bo vê yekê rengdêrên li ser
tiştên din – wek çilmisandina belgan, rewşa hewayê û giriyên minminîkan
– wê çêtir nêzîkbûna nivîskar diyar bikirana. Em bala xwe bidine
çar-pênc nimûneyên ji kurteçîrokên cewaz:
Pozê wî dirêj û zirav bû, pirça poz û simbêlan di nava
hev de winda bûbûn, guhên wî bel û pan bûn ("Solên Mistikê").
Navê wê Fatme bû… mêrê wê di şerê Qubrisê de miribû.
Jineke piştxûz bû, poz bi deq bû, du diranên wê yên pêşîn zêr bûn,
devekî mezin li ser bû, di nava lêvên wê de her demê cixareyeke vêxistî
hebû, weke mêran dikişand, ji jinekê zêdetir teşbîhî mêrekî dibû
("Windabûna nivîskarekî").
Navê
diya Rewşenê Gulê bû…
Jineke
qelew bû. Cixarkêş bû, ji kişandina cixarê diranên wê zer dikirin.
Cixare ji devê wê nediket, rojê belkî pêncî cixare dikişand, te kengî ew
bidîta cixare di devê wê de bû ("Negirî, jiyan hîn jî xweş e").
Jina Muslim, pîreke nêzîkî 60 salî ye, diranên di devê wê
de taxim in, rûyê wê qermiçî ye û pişta wê xûz e û ji lingê xwe yê rastê
hinekî kulek e… ew pîr di temenê diya wî de bû ("Rojên Penaberiyê").
Navê
jinikê Christina bû, temenê wê nêzîkî li pêncî salî kiribû … dema ku
mirov ji nêzîk ve ew didît, bi rastî mirov nikaribû
rojekê tenê
jî pê re bimîne. Çermê wê qermiçî bû, hestiyên wê xwar bûbûn, xwar
dimeşiya, binê çavên wê werimî bûn, ji ber ku pêsîrên wê pir meliqî û
biçûk bûn, çûbûn ji xwe re bi sîlîkonan mezin kiribûn ("Eyo namûsê
diparêze").
Eger birêz
Dilbixwîn Dara bi tenê bigota, ku Christinayê bi sîlîkonan memikên xwe
mezin kiribûn – xwendevan wê serwaxt bûna, ku ew jin ne bedew e, ne jî
dilron e.
Nivîsa
paşin "Berî mirinekê careke din we em hev bibînin!" bi hevokeke, ku dibe
encama pirtûkê, destpê dibe:
Derdê xurbetê ji xurbetiyan bipirsin.
Li vir
Dilbixwîn Dara vegera xwe ji bo gundê xwe, dîtina dê û bav û merivên xwe
piştî pênc salên li havîbûnê bi nermayî nîgar dike. Lê ev nivîs ji
kurteçîrokên mayîn wisa cuda ye, ku minê ew wek ‘pamfleteke hesreta
niştiman’ bi nav bikira.
Dîtinên li
ser Zimên
Zimanekî
zelal, ne giran û dirûst pirtûkê dixemilîne. Hêjayî gotinê ye, ku
kurteçîrok di warê hunandinê de ne wek hev in. Belkî ew di heyamên
curbicur de hatibûne nivîsandin. Lê di warê dewlemendiya zimên de mirov
dikare kurteçîroka "Solên Mistikê" wek ya here serkevtî destnîşan bike.
Ji bo
nimûne, li vir em rastî Îzafeta pakij ya kurdî (bi latînî Status
Constructus) tên:
Kobanî bajarekî deşta Sirûcê ye (rûpela 19).
Da ku
mebesta min belî bibe, nivîskarên ku ne bi hostatiya bilind zimên
dixebitînin yan li bin bandora zimanên din diafirînin wê bigotana:
1) Kobanî bajarek deşta Sirûcê ye (bajarek dewsa
bajarekî)
2) Kobanî bajarekî li deşta Sirûcê ye yan
3) Kobanî bajarek li deşta Sirûcê ye.
Dîsan jî di
vê kurteçîrokê de û di pirtûkê de bi giştî hinde caran zayendê mê (navên
çem û rûbaran jî di zayendê mê de ne) nayê bikaranîn:
Kobanî nêzîkî çemê Ferat e
(rûpela 19).
Yan gerek e
çemê Feratê bûya, yan jî wek li ser rûpela 79an ava Ferêt.
Carek yan
du caran bilêvkirin cihê şêweya nivîsînê digire, wek li ser rûpela 28an:
navêtibûn dewsa neavêtibûn.
Kêm caran
be jî, lê Dilbixwîn Dara peyv û têgînên kurdî vedişêre û destê xwe
diavêje formeyên biyanî: welhasil (rûpelên 11, 67, 114 û yên
din), avukat (rûpelên 14, 18), tuwalet (rûpelên 14, 15),
bêsebeb (rûpelên 35, 63 û yên din).
Wek din, di
nav têkstên wêjeyî de kurtepeyvên siyasî û rojnamegerî asta wêjeyî
dadixin: dewsa û hwd (rûpelên 7, 67 û yên din) diviyabû peyvên
xweşik bihatana diyarkirin: û heta dawiyê, û heya dawiyê, û yên din
yan û yên mayîn.
Niha jî ez hez dikim li ser van xalan rawestim, yên
ku bi giştî bi standartkirina Kurmanciya Jorîn ve girêdayî ne û di nav
pirtûka "Penaber" re jî derbas dibin.
Berî her
tiştî, standartkirina Kurmanciya Jorîn hên jî bi dawî nebûye, lê bi
kêmanî di têkstekê de divêt formeyek bê bikaranîn. Wisa li ser rûpela
50an di hevokekê de kiriya malê tê nivîsîn, lê hevokeke din di
pey re kirêya xênî nîşan dide. Belê, herdu cure jî rast in –
kiriya malê û kirêya malê (mîna rêya min û riya min).
Lê xwezil li ser heman rûpelê ev cudabûn rûneda. Her weha navên biyanî
jî divêt bi yekrengî bêne birêzkirin. Wisa, li ser rûpelên 55 û 56an du
variyant xuya dikin – Yoguslav û Yugoslav; li ser rûpela
63an jî Qurucî û Qorucî.
Nivîskarê
Rûs û xwediyê xelata Nobelê Aleksander Soljenîtsîn gava didît, ku peyva
Xwedê bi tîpên biçûk tê nivîsîn, wî ev yek wek ateîzma arzan
bi nav dikir. Ji tahlebext re, birêz Dilbixwîn Dara jî peyva xwedê
bi tîpa biçûk ve destpê dike (rûpelên 11, 31, 79, 106, 107, 108,
111, 123 û yên din). Madem em navên Tirkiye, Kemalîzm,
Seddam û Tehran bi tîpên mezin dinivîsin, bila navê Xwedê
jî bi tîpên mezin be – duniya xerab nabe!
Roja înê
(rûpela 25) dide xuyakirin, ku peyva În di Kurmanciya Jorîn de bi
şaşî bûye nîvstandart. Ji bo hevberkirinê em dêna xwe bidin, ka di
zaraveyên din de çawan e: Heynî (Kurmanciya Jêrîn, ango Soranî) û
Yenî (Kirmanckî-Dimilî-Zazakî). Ev hersê Înî-Heynî-Yenî
digihijine peyva Azîne yan Adîne wek roja xemilandinê li
gor dabûnerîta Îraniyên kevn. Lewma bi dîtina min, eger nivîskarên
Kurmanciya Jorîn jî “î” têxin dawiyê û bibêjin Înî, Roja
Îniyê - wê rasttir be!
Têbîniyeke
din bi hevokên wisa ve girêdayî ye: Hûn a rast bixwazin (rûpela
63). Em têxin bîra xwe, ku piraniya devokên Kurmanciya Jorîn pronavên
xwemalîn yê (zayendê nêr), ya (zayendê mê) û yên
(gelejmara herdu zayendan) bi lêv dikin. Mamosteyên mezin jî mîna Qanatê
Kurdo û Mîr Celadet Bedirxan bi vî awayî şirove kiribûn. Bi ser de, di
Kurmanciya Jêrîn de ev pronav dibe hî (cudayiya zayendan li vir
nemaye). Koka van pronavên xwemalîn ya dîrokî pronava zimanê Avestayê
hya ye. Lewma standartkirina formeya ê, a û ên
(a min, ê te) hem li dijî nêzîkkirina zarave û devokan e,
hem jî di warê dîrokî de qels e. Wê demê, hevoka birêzkirî jî wê wisa
bûya: Hûn ya rast bixwazin.
Nivîsarnasiya Paşin
Ez di vê
baweriyê de me, ku pirtûka birêz Dilbixwîn Dara "Penaber" berî her tiştî
bi kêrî xwendevanên Kurd tê. Wêneyên neyênî ji Alman û Almaniyayê, ji
penaxwazên Qerecî, Yugoslav, Polonî û Kurd wergirtî wê bibûna sedema
pirs û şermezarkirinên siyasî. Nîgarkirina civaka Kurd ya paşkevtî jî wê
zirarê bida dilgermiya xêrxwazên me. Lê ez bi xwe vî zimanê eşkere wek
qenciya pirtûkê dinirxînim. Mala Dilbixwîn Dara ava be, ku gava wî
pirtûk amade dikir, wî armanceke weha danenîbû ber xwe, ku piştre
pirtûka xwe bide wergerandin û navê xwe di nav biyaniyan de bide nasîn.
Mixabin, hinde xwedîqelemên îroyîn bi kurdî diafirînin, lê li
xwendevanên ne-Kurd difikirin û li gor vê yekê têsktên xwe didine ser
hev. Dilbixwîn Dara ji xwe û xwendevanênx we bawer e û li çavrêniya
serhejandina Ewropiyan nîne.
Hebûna me,
ku li ser hîma tunebûnê ye, ji hêla Dilbxiwîn Dara ve baş hatiye
hunandin. Baş çi ye? Zimanekî vekirî, yê ku di gelek kurteçîrokan de
dûrî ferhenga rojnamevaniyê ye. Henekên dostane. Omida ku herdem di
dawiyê de dimire. Nivîskarê bi ser salên dijwar re derbasbûyî û ji
serboriyên cihêreng fêrbûyî hesteke taybetî dixe nav dilê me. Ev hesta
han daxwaza Anton Çexov ji bo gelê Rûs dişopîne: Her roj kurmên
bendewarî û koledariyê di bedena xwe de biperçiqînin û jê derxin.
|
