efrin.net 31.05.2003

Ji Bîr û Raya Giştî re
 

Di dîroka her gelî de mirov hene ku mohra xwe li dîrokê xistine û bûne malê gel û dîrokê. Ew mirov bi kirinên xwe, bi berhem û kesayetiyên xwe yên serbilind û azad xwe di dilê gelê xwe de bicih dikin û digihîjîn asta nemiriyê. Jixwe bi domanê re bi zanîn û nirxandina wan ew dibin malê mirovatî û cîhanê. Mirov dikare bi hêsanî bibêje ku hemû mirovayetî deyndarê ked û kirinên wan e, ew kedên ku her tim riya civak û mirovayetiyê ya ber bi pêşveçûnê ve vedikin. Ew bi finda rewşenbîriya xwe ve her tim riya gelan ronî dikin.
Seydayê Cegerxwîn yek ji wan kesan e, yê ku ji gel û dîrokê re bûye mal. Cegerxwîn bi helbest û kesayetiya xwe bûye malê dîrok û gelê kurd. Wî di demên herî tarî yên gelê xwe de ji bo pêşveçûn û geşedana civakê li berxwe da û heya dawiya temenê xwe ev keda xwe domand û ji gelê kurd re berhemên gewre li pey xwe hiştin û bi vî rengî di dilê gelan de wek nimûneyek kêrhatî ciyê xwe vekir. Lewre pêwîst e ku gelê kurd jî di her hêlê de xwedîtî lê bike û di rûpelên dîrokê de bi tîpên zêrîn navê wî binivîsîne.
Cegerxwîn yek ji hozanên gelê kurd ê herî mezin e. Hozanekî civatî, evîndarî, siyasî, netewî û pêşverû ye. Cegerxwîn bi helbestên xwe sêrka wêjeya kurd geş kiriye û rengekî din daye helbesta kurdî.
Cegerxwîn mîna Ehmedê Xanî, Melayê Cizîrî, Feqiyê Teyran, Baba Tahirê Uryan û hwd, ji bo vî gelî gelek êş û azar kişandine. Lê tu car ji evîna xwe ku heskiriyê vî gelî bû ji dûr neket û layîqî vê evîna xwe ma. Bi vê girêdana xwe bû çirûskek di helbesta kurdî de.
Îsal Sedsaliya Jideyikbûna Seydayê Mezin Cegerxwîn e. Em wek sazî, nivîskar û hunermendên ku îmzeya wan li jêr in, sala 2003’an wek “Sala Cegerxwîn” îlan dikin. Ji niha û pê de divê çi çalakiyên ku ji aliyê sazî û dezgehên kurd û gelên din de bên lidarxistin li ser navê “Sala Cegerxwîn” bên lidarxistin.
Em bang her kesi dikin û dibêjin ku werin em bi hew re kulîlkên Cegerxwîn geş bikin û sala jidayikbûna wî, li gorî mezinbûna wî pîroz bikin. Her rojeke sala 2003’yan bikin kulîlkek li baxê Cigerxwîn û ya helbesta wî.
Sala 2003’ an “Sala Cegerxwîn” e, bila li gelê kurd û yên cîhanê pîroz be!
Enstîtuya Kurdî ya Stenbolê
Desteya Rêveberiyê
 

efrin.net 30.05.2003

Pirtûka Mustefa Reşîd ya bi navê “Kurdische Märchen für Kinder (Çîrokên Kurdî ji bo Zarokan)” bi zimanê almanî ji aliyê weşanxaneya almanî ve “Verlag für Kultur und Wissenschaft“ hat weşandin.

Pirtûk ji şeş çîrokên kurdî yên gelêrî pêktê, ku ji zimanê kurdî hatine wergerandin û niha li hemû firoşgehên pirtûkan li Almaniya, Austirya û Siwîsreyê peyda dibe. Di pirtûkê de 90 wêne hene, ku ji aliyê şêwekarê kurd Reshad Youssef ve hatine duristkirin. Bihayê pirtûkê 12 € ne.

Autor/Hrsg.: Moustafa Rechid
Titel: Kurdische Märchen für Kinder
Untertitel: -
Reihe/Unterreihe: Disputationes linguarum et cultuum orbis: Untersuchungen zu den Sprachen und Kulturen der Welt, Reihe K: Disputationes Linguae et Cultus Kurdica - Untersuchungen zur kurdischen Sprache und Kultur
Band-Nr.: 5
Verlag: Verlag für Kultur und Wissenschaft
Einbandart: Br
Seitenzahl: 100
Format: 21 x 14,7 (Din A5)
Anzahl der Abb. (sw/farbig): 90
Bestell-Nr.: Hä 540.967
ISBN: 3-932829-67-0
ISSN: 0938-8674
Preis in € [D]: 12.00
Preis in € [A]: 12.00
Preis in Sfr: 12.00
Preis: gebunden
Verlagsauslieferung:
Hänssler Verlag, 71087 Holzgerlingen, Tel. 07031/7414-177 Fax –119
www.haessler.de

info@haenssler.de
MwSt.-Klasse: 7 % (Buch)
Herstellland: Deutschland
Schlagworte: Kurden, Kurdisch, Märchen, Kinderbuch
Vorschau-Text (8 x 25 Anschläge): Zehn der schönsten kurdischen Märchen werden in deutscher Sprache und für Kinder gut lesbar dargeboten und von einem kurdischen Künstler reich illustriert.
 

efrin.net 30.05.2003

Danezan
 

Dema em li ser pêvajoya van deh salên dawî û serpêhatiya sedsala nû biramin , wê hin taybetmendiyên balkêþ bên ber çavan , yek ji wan ewe ku þerên herêmê û cengên mezin li seranserî cîhanê belav bûye , ev þerên han gelek encam û guhartin li ser nexþeya ciyopolotîk çêkiriye.
Ev pêvajo sînorên cografî ,siyasî,civakî,û olî hilweþand cîhan kiriye mîna gundekî ,ev jî bi cîhanîbûyînê ( gulobalîzim) hat binavkirin .Hemû welat û netewe xistin nav tirs û gumanan û ew neçar man ku helwesta xwe bigrin li hember vê yekê û hin guhartinan li gor vê pêvajoyê pêk bînin da ku ewlekariya xweyî netewî û hebûna xwe biparêzin.
Li Rojhilata navîn hemberî û astengî mezintirin ,û guhartin pêwîstire ji ber ku Mezopotamya melovanî ji gelek þaristaniyên kevinar di destpêka dîrokê de kiriye , û ya din welatên wê ji gelek netew û gelan peyda bûye û her gelek bi çandek cuda û taybet þaristaniyeke hevbeþ bi hev re afirandine û gelê kurd xwedî pareke mezine; di vê þaristaniyê de .Û gelê kurd bi çand û zimanê xweyî kevinar dewlemendiyek da vê þaristaniyê, ew jî tê wateya ku bi pirbûna gelan û zengîbûna çandan þaristanî avadibin , servebûna þaristaniyan û danûstandinên mirovahî pêþdikeve .
Ji ber wê mafê her kesî û her gelî di jiyankirinê de û her wiha di azadiya raman û çand û perwerdehiya zimanê xwe de heye , ji ber ku çand û ziman di demokratîkbûna civakê de pergalek girînge, perwerdehiya ziman hizir û ramanê mirovan pêþdixe û di kesaytiya wî mirovî de demokrasiyê dafirîne, ji ber wê demokrasî meseleyeke pîskolojîkiye , dema we mirov de xwe de demokratîkbûnê pêkbîne wê bikaribe bandorê li ser civakê jî bike . Lê îro li Rojhilata navîn gelek pirsgirêkên mezin derdikevin hole yek ji wan xetimandina sîstemên Rojhilata navîn yên li ser hîmê nejadperestiyê hatibûn avakirin ,ku ji bilî xwe tu gel û çandên dîtir nedipejirandin.
Di vê demê de , bi þerê kendavê seyemîn û roxandina qalibê nejadperestiya rejîma Iraqê Rojjhilata navîn dikeve qonaxeke nû ji guhartin û veguharînê re ,jib o vê Rojhilata Navîn ji van guhartinan re neçar maye û êdî dem hatiye ku gel riya xwe diyar bike û gaotina xwe di derbarê jiyanek demokratîk de bêje û rê jib o çareserkirina pirsgirêka li ser hîmê yekitiya demokratîk li Sûryê û parçeyên din bê pêþxistin ,pejirandina çanda kurdî tevî çandên curbecur ,jibo civakek azad û dewlemendiyek bihêz , ji bilî vê jî xebata kurdan di derbarê perwerdehiya zimanê xwe û pêþxistina çand û hunera kurd mafekî rewaye ,di zagon û rêbendên navnetewî de hatiye pejirandin .
Lewra jî pêwîste hin gav bên avêtin di derbarê guhartina pêkanîna van mafan bi
riya :
1. pejirandina mafê azadikya gelê kurd di perwerdehiya zimanê Kurdî de .
2. avakirina sazî û komeleyên civakî û çandî.
3. damezirandina alavên ragihandinê ( TV, Radyo ,Rojname, kovar û h.w.d)
4. parastina van mafan bi guhartinên destûrî û zagonî .

ziman nasname ye.
Bi zimanê xwe bixwînin û lê xwedî derkevin .

Yekîtiya Mamosteyên Kurd
Baþûrê Rojava 23.5. 2003
 

efrin.net 26.05.2003

Pêşangeha pirtûkên kurdî li Kölnê
 

Köln, efrin.net
Li gor agahiyên ku gihane me rojên 6.–8. Hizêranê li bajarê Köln/Almaniya pêşangeheke pirtûkên kurdî bi boneya bîranîna sedsaliya helbestvanê gewre Cîgerxwîn li dar dikeve. Amadekarê pêşangehê Yekîtiya Komelên Kurdistan (Komkar) a xebatkar e.

Cigehê pêşangehê:
Bürgerzentrum
Alte Feuerwache
Köln / Ebertplatz

Ji bo agahdariyên bêtir hûn dikarin bi Komkarê re têkiliyê deynin.

Komkar
Bunsenstraße 7
51145 Köln

Tel.: (02203) 93 51 70-3
Faks: (02203) 311 26
E-Mail: komkar@t-online.de
 

efrin.net 23.05.2003

PAKÊTÊN VALA û QANÛNA POŞMANÎYÊ
 

Beyana PSK
Hukumeta AKP (Partîya Edalet û Pêşveçûnê) jî wek yên berî xwe, “pakêtên demokratîyê” ji parlamenê derbaz dike. Dibêje evana ji bo endametîya Yekitîya Ewrûpa ne.. Him berdevikên hukumetê, him jî di çapemenîyê da hin rojnamevan, wek her timî, gelek pesna van gavên teze didin di rîya demokratîyê da...

Lê bi rastî, ev tiştê ku dibêjin dîsa ne gavên mihîm in û berê tiştekî nagrin, tu pirsan çareser nakin. Wek nimûne: Hukumet dixwaze benda 8. ya Qanûna Dijî Terorê (TMK) rake û hin kes, bi taybetî esker dij derdikevin. Hingê Wezîrê Edaletê Cemîl Çîçek dibêje: “Metirsin, bi rabûna vî bendê kêmasîyek çênabe, di Qanûna Cezayê da bendê 312 heye û cîyê vêna digre!..”

Wezîr rast dibêje! Ne tenê bendê 312 ya Qanûna Cezayê, lê gelek bendên din di vê qanûnê da, di yên dinê da, bi taybetî di Qanûna Esasî da heye ku pêşî li azadîya ramanî digre û rê dide ku kesên xwedî bîr û bawerîyên “ne baş” bêne derdestkirin, zindanîkirin û bêdengkirin...

Xuya ye bi van “pakêtan” tiştek naguhure. Ev guhartina bendê 8 a TMK jî wek xapandineke ji bo raya giştî..
Yek ji hazirîya hukumeta AKP jî, derxistina “qanûna poşmanîyê” ya nu ye. Dibêjin ew ji bo çekdarên PKK-KADEK´ê ne û armanc daxistina wan ji çîyê ye û wek ef e. Ewê xizmeta avakirina aşitîyê bike di civakê da.
Lê di rastîyê da, ew qanûna teze jî, wek yên berî xwe, xizmeta tu armanceke baş nake û tenê hîle û dafik e, ji bo kesên serê çîyê.

Ev qanûn jî, qasî ku eşkere bûye, ji wan kesan dixwaze ku werin teslîm bin, curm û guneyên xwe bêjin, hevalên xwe bidin dest. Himber van tiştan jî cezayê wan dîsa ef nabe, lê biçek tê daxistin..

Ango dewleta Tirk dixwaze bi rîya vê qanûnê cardin endam û çekdarên PKK bîne ber lêngê xwe, serçokî bike..
Behsa heq û azadîyên Kurdan ji xwe nayê kirin.

Ev yek jî nîşan dide ku di mesela Kurdan da di navbera sîyaseta AKP û yên berî wê da tu ferq tune. Tiştê ku ew dike û dixwaze bike dîsa xapandineke bu raya giştî ya hundur û der.

Bi raya me ev Qanûna Poşmanîyê ya teze jî berê tiştekî nagre. Çima di van rojana da cardin dest avêtinê, ew jî malûm e. Piştî Şerê Kendavê ya dawî li İraqê û Kurdistana Başûr rewş gelek guharî. Sazûmana Tirk kete tengasîyê. Tirsa wê ew e ku hêzên PKK jî wek yên Micahîdînî Xelk sîlehên xwe teslîmî hukma Başûr bikin û li wir bimînin. Hingê ew maneya “terorê” ku bi salan e bûye benîşta devê dewleta Tirk, wê nemîne û Tirkîye mecbûr be eskerê xwe ji Başûr vekişîne.

Em wek Partîya Sosyalîst a Kurdistanê, careke din bangî karbidestên Tirk dikin ku dev ji van dafik û lîstikan berdin, bo çareserkirina pirsa Kurd û bo demokratîyê gavên rastî bavêjin.

Yek ji wan gavan derxistina efekî giştî yê bê şert û şûrt. Lê ew têrê nake. Divê hemû astengên li pêş azadîya ramanî û rêxistinî jî bêne rakirin û heqên Kurdan yên esasî bêne naskirin.

Bona vê yekê jî divê berî hertiştî Qanûna Esasî ya teze û demokratîk bê çêkirin û tê da nasnama Kurdan bê qebûlkirin.

Divê bo naskirina heqên esasî yên kurdan gav bêne avêtin. Berî hertiştî xwendina ji dibistanê heya zanîngehê, weşana radyo û TV ya bê qeyd û sînor, û avakirina partî û komelên Kurdan bi serbestî.

Ev Kurdên ku di dema şerê qirêj da ji welatê bav û bapîran bi zorê hatin derxistin û koçber bûn, ku bi mîlyonan in, divê bikaribin bi serbestî vegerin ser axa xwe û zirara wan bê dayîn, birînên wan bêne dermankirin.
Di dema şerê qirêj da her usa jî aborîya Kurdistanê ser û bin bû. Divê bo avakirina welatê me û jîndarkirina rewşa aborî projeyên aborî bên serrastkirin.

Aşitî bi vî awayî tê Tirkîyê û Kurdistana Bakûr. Wekî din çi bê kirin vala ye. Dewleta Tirk bi van kirinên derewîn nikare Kurdan û dinyayê bixapîne. Bi hîle û dafikan tu pirs çareser nabin, lê her diçin mezin dibin, girantir dibin.

Kemal Burkay
Sekriterê Giştî
Partîya Sosyalîst a Kurdistan
22 Gulan, 2003

efrin.net 17.05.2003

Avakirina hikûmeta demkî li Îraqê nêzîk dibe
 

efrin.net, 17.05.2003
Piştî binavkirina admînstratorê nû yê Emerîkayê Paul Bremer li Îraqê duho ew digel serokên partî û rêxistinên desthilatdar yên Kurdistan û Îraqê li Bexdayê civiya. Di civînê de danûstandin li ser kêşeyên siyasî, îdarî û asayêsî yên Îraq û Kurdistanê hate kirin. Ev cara yekê ye ku Paul Bremer digel berpirsiyarên siyasî yên Îraq û Kurdistanê rûdine. Di vê civînê de admînîstratorê berê Jay Garner jî beşdar bû bû.
Hêjayê gotinê ye ku piştî civînê Rêzdar kek Mesûd Barzanî li ser navê konseya serokatiya hêzên desthilatdar yên Kurdistan û Îraqê ji bo medyayê axaft û diyar kir ku heta du hefteyan hikûmeteke demkî dê ava bibe. “Me gengêşiya prosesa siyasî kir û heta du hefteyan dê kongreya niştimanî bête amadekirin”, kek Mesûd di axaftina xwe de got.

Weha diyar e ku kongreya niştimanî ya Îraqê dê piştî du hefteyan kom bibe û hikûmeta demkî bibijêre. Di vê hukûmetê de –weke tête xuyakirin, rola Kurdan dê roleke serekî û girîng be.
 

efrin.net 16.05.2003

Tirkiye ji nijadperestiya xwe namîne
 

16.05.2003
Köln, efrin.net
Weke me berî çend rojan di nûçeyên xwe de ragihandi bû, Yekîtiya Komelên Kurdistan (Komkar) bi boneya sedsaliya jidayikbûna seydayê gewre Cîgerxwîn pêşangeheke pirtûkan li Kölnê li dar dixe. Vêca li gor agahiyên ku ji Komkarê gihane me dewleta tirk ya nijadperest ji vê yekê çavteng bûye û dixwaze rê li vê çalakiya hêja bibire.
Cîgira konsolosê Tirkiyê li Kölnê, Fatma Ünlü nameyek ji berpirsên saziya ku pêşangeh dê lê bête lidarxistin nivîsiye. Ew di nameya xwe de di dermafê çapxane û kesên ku dê di pêşangehê de beşdar bibin agahdariyê dixwaze. Ew, helbet, bi vê nama xwe dixwazin bizanin ka kî dê di pêşangehê de beşdar dibe, da ku pêşî li wan bigre. Ev jî dîsa nîşan dide ku Tirkiyê, herçend dixwaze xwe wek dewleteke nûjen ye li ser riya Yekîtiya Ewropa nîşan bide, ji pîvanên hevdemiyê ne tenê dûr e, belê pir dûr e. Ne bes e ku wê ziman, çand û toreya kurdî li Tirkiyê û Kurdistana Bakur qedexe kirî, hîn bi ser de jî destdirêjiyan dike û dixwaze têkilî nav kar û barên Almaniya yên nevxweyî jî bibe, da ku li wir jî şerê xwe yê qirêj li dijî gelê kurd û taybetiyên wî yên netewî berdewam bike.

Tirkino, mera ne weha bi doza miletekî re, ku ji azadiya xwe pê ve tu tiştekî din naxwaze, têkildar dibe; ne jî mera weha berve dergehên Yekîtiya Ewropa diçe. Ma ne hîn duho bû ku Yekîtiya Ewropa pîvanên Kopenhagen-ê anî bûn bîra we.

Hêjayê gotinê ye ku dê Pêşangeha Pirtûkên Kurdî rojên 6–8 Hizêranê li bajarê Kölnê bête lidarxistin. Navnîşana wê jî ev e:
Cigehê pêşangehê:
Bürgerzentrum
Alte Feuerwache
Köln / Ebertplatz

Ji bo agahdariyên bêtir hûn dikarin bi Komkarê re têkiliyê deynin.

Komkar
Bunsenstraße 7
51145 Köln

Tel.: (02203) 93 51 70-3
Faks: (02203) 311 26
E-Mail: komkar@t-online.de
 

efrin.net 15.05.2003

Tirk hewil didin xwe bi Kurdên Başûr re li hev wînin
 

efrin.net, 15.05.2003
Piştî rûxandina rêjîma Sedamî û bilindbûna rola Kurdan li tevaya Îraqê Tirkiyê dixwaze êdî têkiliyên xwe bi Başûrê Kurdistanê re baş bike. Lewre jî wezareta derve ya Tirkiyê heyetek di bin serokatiya konsolosê Tirkiyê yê Bexdayê yê kevin Selim Karaosmanoglu de rêkir Kurdistana Başûr. Armanca Tirkan, bê guman, ew e ku pêwendiyên xwe, yên ku ev demeke dirêj e têk çûne, bi Kurdan re baş bikin.
Weke tê zanîn ev nêzîkî sê salan e ku pêwendiyên hikûmeta Kurdistanê û dewleta tirk xirab bûne. Tirkan ev demek e bi armanca rêlêgirtina pêşketina aboriya Kurdistanê deriyê Xabûrê girtine. Ew nahêlin bazirganî di navbera Kurdên Başûr û Bakur de xurt bibe, da ku Kurd sûdê jê wernegirin.
Ji aliyekî din ve roja 12-ê Gulana 2003-an Perlemana Kurdistanê biryar girti bû ku hêzên Tirkiyê (hêza “çavdêriya” aştiyê) yekcar ji Kurdistanê derkevin. Emerîka jî di vî warî de piştgiriya helwesta û daxwaza Kurdan dike û serokerkanê Emerîkayê ji serokerkanê Tirkiyê xwastiye ku ew leşkerên xwe ji Başûrê Kurdistanê derxînin.

Bi kurtî, Emerîkî zorê li Tirkiyê dikin ku ew pêwendiyên xwe digel Kurdên Başûr xweş bikin. Berî çend rojan konsolosê Emerîkayê yê Enqereyê ji Tirkan re goti bû “eger Tirk bixwazin bazirganiyê û karî li Îraqê bikin, gerek ew pêşîn pêwendiyên xwe bi Kurdên Başûr re xweş bikin”. Ji aliyekî din ve Tirk bi xwe jî dibînin ku ew neçar in bi Kurdên Başûr re têkiliyên xwe xweş bikin, ji ber ku Kurd li Îraqa piştî Sedam hêzeke bingehîn in û rola wan jî roleke sereke ye. Ji bilî wê jî boriyeke petrola Kurdistanê di Bakurê Kurdistanê re derbas dibe û dewleta tirk perene pir ji wê boriyê digire. Tirk dizanin eger ew pêwendiyên xwe digel Kurdan xweş nekin petrol di boriyê re nayê û pere jî ji wan re nayên.
 

efrin.net 13.05.2003

Hêzên Tirkiyê ji Kurdistanê tên derxistin
 

efrin.net – 13.05.2003
Parlamentoya Kurdistanê diho biryar da ku hêza leşkerî ya Tirkiyê, ya ku bi navê Peace Monitoring Force – Hêza Çavdêriya Aştiyê PMF-ê naskirî ye, ji Kurdistanê derxe. PMF di sala 1996-an de, di dema şerê birakujiyê ya di navbera PDK û YNK-ê de, xwedêgiravî ji bo çavdêriya aştiyê hati bû Kurdistanê, lê rastî ew e ku piştî 1996–1997-an tu karê wê ji bilî alîkarî û piştgiriya Irak Turkmen Cephesi tune bû.
Weke tê zanîn PMF ji dor 800 leşkerî hevedudan e. Ev hêz bi giranî li du navendan bi cî bû bûn: Hewlêr û Koyê. Ji bilî PMF-ê hin hêzên din ên leşkerî yên Tirkiyê li Bamernê, Kanîmasî û Bêgovayê li nêzîkî sînorê Bakur û Başûrê Kurdistanê jî hene. Vêca li gor hin serkaniyan (KK) Dewletên Yekbûyî yên Emerîka ji Tirkiyê re gotine ku divêt ew wan hêzan jî ji Kurdistanê derxin.
 

efrin.net 13.05.2003

Tirkiye hewil dide ku Kadekê di bin kontrola xwe de bihêle
 

efrin.net – 13.05.2003
Tirkiyê ji bo ku PKK-Kadekê di bin kotrola xwe de bihêle zagoneke nû ye poşmaniyê amade dike. Egera derxistina vê zagonê ew e ku Emerîkiyan ji PKK-Kadekê xwestine ku ew ji Başûrê Kurdistanê yan derkeve, yan jî xwe ji çekan bike. Vêca da ku PKK-Kadek nekeve bin kontrola Emerîkayê, Tirkiyê ve zagona nû ya poşmaniyê amade dike.
Weke tê zanîn berî demekê rêxistina Mucahidînî Xelq ya Îranê baregehên xwe spartin hêzên emerîkî û xwe ji çek kir. Piştî wê Emerîkiyan ji gerîlayên PKK-Kadekê jî daxwaz kirin ku yan ji Başûrê Kurdistanê derkevin, yan jî – weke Mucahidînî Xelq – xwe ji çek bikin. Lewre jî dewleta tirk ketiye tirseke mezin ku PKK-Kadek jî heman helwestê bigre û xwe bispêre Emerîkiyan.
Ji aliyê din ve hin berpirsyarên PKK-Kadekê dibêjin ku ew ne teslîm dibin û ne jî bi zagona poşmaniyê qayil dibin.
Di vî warî de serokê PKK-Kadekê Ebdelah Ocelan – li gor daxuyaniya ku ji Med TV gihaye me – hêvîdare ku “Dewletên Yekbûyî yên Emerîka riya şerê li dijî Kadekê negre û weke Tirkan nebêje ku ew rêxistineke terorîst e”. Bervajî wê ew hêvîdar e ku DYE bîrdoza hevpeyvîn û têkiliyên aştiyane bistîne.
Herweha Ocelanî da xuyakirin ku Tirk ji Kurdan bêhtir hewcedarê aştî û demokrasiyê ne. “Şerekî nû dê rê li pêş yekîtiyeke azad bibire”, Ocelan dibêje, “Eger Tirkiyê demokrasiyê pêş ve nebe û helwesteke erênî beramberî Kurdan negre, wê têkeve bi rihmeta DYE.”
 

efrin.net 12.05.2003

Salvegera Ebdî Ne'san
 

Kobanî – efrin.net
Berî 18 salan, û di rojeke wek diho de, xemginiyek bi ser xelikê herêma Kobanî de hat. Di wê rojê de rehmetî Ebdî Ne’san hati bû kuştin. Ji hîngê ve hersal di 11-ê Gulanê de xelkê me yê kurd li herêma Kobaniyê bi awayekî balkêş diçe ser gora rehmetî.
Hêjayê gotinê ye ku serdana îsal di heyameke taybet de hat li darxistn, ji ber ku rewşa kurdî taybetiyeke xwe ye nû di cihanê de, li gor guhartinan heyî, digre.
Di vê bibîranînê de beşdariyeke mezin ji partiyên û welatparêzên kurd li ser goristana gundê rehmetî Elpelorê amade bû bûn. Hin gotinên xweş jî li ser sincî û ramanên rehmetiyê hêja ji hêla Partiya Yekîtî ya Demokrat a Kurd li Sûriyê – YEKÎTÎ, Partiya Kurd a Sûrî, Partiya Çep a Kurd li Sûriyê û Partiya Yekîtî ya Kurd hatin xwendin. Herweha wêneya rehmetî Ebdî Ne’san li camawerê beşdar hate belavkirin.
 

efrin.net 12.05.2003

Bûyereke xemgîn
 

Kobanî – efrin.net
Roja Înê 09.05.2003-an li ser riya Heleb–Idlibê hevalekî Partiya Pêşverû ya Demokrat a Kurd li Sûriyê bi lêdana tirimbêlekê jiyana xwe ji dest da û çû dilovaniya Xwedê. Rehmetî Ferhan jî tev karwaneke seyranê diçû cîgeha festîfalekê, lê nervînê ne hîşt ku bigihe cîgehê seyranê.
Hêjayê gotinê ye ku hejmareke mezin ji gelê kurd ji bajarê Kobaniyê bi gelek tirimbêlan li çatriya Sirînê pêşwaziya cendekê rehmetî kirin û pê re meşiyan ta ku gihan gundê wî Çixurê. Li wê derê dora 250 mirovî ji heval, dost û gundiyên wî li ser guristanê kom bûn.
Di dema binaxkirina cendekê rehmetî de ji hêla malbata û partiya wî gotin hatin xwendin. Herweha birûskek ji Partiya Yekîtî ya Demokrat a Kurd li Sûriyê jî hate xwendin.
 

efrin.net 08.05.2003

Azadî ji bo Leyla Zana
 

efrin.net
Weke tê zanîn navenda PEN-a kurd di kongireya xwe ya 5-an de dest bi çalakiyeke berfireh ji bo azadî û serbestiya qehremana kurd Leyla Zana kiri bû. Bi encama wê çalakiya berfireh jî PEN-a Navneteweyî jî niha kampaniyayeke berfereh bi vê armancê daye destpêkirin. Di van rojan de navenda PEN-ên pir welatan êdî ketine nava liv û tevgerê. Ew ji hêlekê ve nameyên rûreşkirinê ji serdarên Tirkiyê re dişînin û ji hêla din ve di rojname, kovar û weşanên din de di derbarê Leylayê de gotar û nivîsan belav dikin.
Roja 20.04.2003-an PEN-a Bosniyayê jî tevî vê çalakiyê bûye û li bajarê Sarajevo gotarek bi sernivîsa "Navenda PEN-ê azadî ji bo Leyla Zana dixwaze" di rojnameyan de belav kiriye. Di gotarê de hatiye gotin ku “Leyla Zana ji 1994-an de di dirtîgehên Tirkiyê bi sûcdariya sêxuriyê girtî ye”. Herweha gotar dide xuyanîkirin ku “ew demezrênra yekem rojnameya bi kurdî li Tirkiyê Yeni Ülke ye [!]”. Li dawiya nivîsarê tête gotin ku “ew bi 15 salan hatiye sizakirin. Leyla Zana wergira xelata Sabarov a azadiya ramanê ya Perlemana Ewropa (1995) ye. Herweha ew ji xelata Nobel re jî hem sala 1995-an, hem jî sala 1998-an hati bû binavkirin. Leyla Zana hîn girtî ye, tevî ku di Tîrmeha 2001-ê Dadgeha Ewropî ya Mafên Mirovî dadkirina wê ne dadmend binav kiri bû
Li gor agahiyên ku ji navenda PEN-a kurd gihane me welatê Argentîn jî daxuyaniyek di derbarê serbestberdana Leylayê de belav kiriye. Herweha PEN-a Siwîsreyê nameyeke protêstoyî ji hukûmeta Tirkiyê re şandiye û PEN-a Finnlandayê jî di tevgerê de ye; heya PEN-a Kirgîzistanê jî tevî vê çalakiyê dibe. Navenda PEN-a Navneteweyî hem nameyan ji Tirkiyê re û hem jî ji konsolxane û balyozxaneyên wê re birê dike.
Ji aliyekî din ve navenda PEN-a kurd ragihand ku “navenda PEN-a Navneteweyî ji Navenda PEN-a kurd dixwaze ku bi riya xwe nûçeyên van çalakiyan bigihîne Leylayê, da ku zani be rêxistin û saziyên nivîskar û helbestvanên cîhanê li aliyê wê rawestiyane”.
 

efrin.net 07.05.2003

Diziya herî mezin li cîhanê
 

efrin.net, 07.05.2003
Kurê dîktetorê Îraqê yê rûxandî, Sedam Husên bi diziya ewqas sal ne kir, bi ser de – weke berpirsiyarên banka navendî ya Îraqê radigihînin – roja 18.03.2002-an, yanê berî destpêkirina şerê azadiya Îraqê bi du rojan, milyarek dolar ji banka navendî ya Îraqê derxist. Berpirsyarên bankê dibêjin ku Qusey Sedam Husên wê rojê li katijimêr 04.00–an sê kamyon tijî pere ji bankê derxistin.
Li gor ku New York Times dibêje Qusey û sekreterê kesane yê Sedamî Abidilhemîd Mehmûd bi hev re çûn bankê û pere derxistin. Hêjayê gotinê ye ku rojnameya emerîkî New York Times-ê ev kar weke şelandina herî mezin ya cîhanê binav kir.
Ji aliyekî din ve Emerîkiyan berî çendakê 650 milyon dolar di xaniyekî Udey (kurê Sedamî yê mezin) de dîti bûn.
Kolonêl Ted Seel, ku serbazekî hêza taybet ya emerîkî ye, li ser vê yekê got ku çend katjimêran (seetan) piştî wê diziyê konvoyeke kamyonan derbazî Sûriyeyê bûye. Lewre jî guman li wê yekê heye, ku Sedamî ew pere bi riya Sûriyeyê derxisti bin.
 

efrin.net 07.05.2003

Federaliyeta Kurdistanê xelkê Kurdistanê biryarê li ser dide
 

efrin.net, 07.05.2003
Serokê Partiya Demokrat a Kurdistanê Mesûd Barzanî pêr li Bexdayê serdana liqê pêncê ya PDK-ê kir û li wir ji endam û birêvebirên Partiyê re li ser rewşa Kurdistanê, Îraqê û paşeroja herdu welatan axivî.
Mesûd Barzanî – li gor ku KK radigihîne – di axaftina xwe de bi taybetî li ser federalîzmê rawestiyaye û gotî ku miletê kurd qebûl nake tu kes biryarê li ser qedera wî bide.
Em dilxweş in hinek parçeyên giring ji wê axaftina kek Mesûd Barzanî, yên ku di KK de hati bûn weşandin, ji mêvanên xwe re biweşînin:

– Spas ji bo Xudayê gewre, miletê kurd û şehîdan ko em îro dibînin miletê kurd serbilind e. Iraq hemî azad e û em îro di qunaxa avakirina Iraqeka nû de ne.

– Divêt îro hemî hewl û xebata me ew be ko em Iraqeka nû ava bikin. Iraqeka ko hemî hevwelatiyên wê tê de xudanmaf bin û erkên xwe jî bizanin. Divêt Iraq li ser esasê federalîzmê be û meseleya federalîzmê jî, bi nizbet me Kurdistan yek iqlîm e û nabe xelkekê dî biryarê li ser qedera xelkê Kurdistanê bide. Xelkê Kurdistanê bi xwe biryarê dide ka qedera wî dê çawa be. Em rê nadin ko ji vêderê [ji Bexdayê] xelkek bêt û bo me bibêje wiha bike yan wiha neke.

– Em qebûl dikin ko di çarçeweya Iraqê de bin. Iraqeka yekgirtî be, Iraqeka demokratîk be, Iraqeka parlamenterî be û firehizbî be. Lê belê federaliyeta Kurdistanê xelkê Kurdistanê biryarê li ser dide.

– Gelo Iraq dê bibe çend parçeyên federal, ev qabilê minaqeşeyê ye û minaqeşe li ser dibe jî. Heger federaliyet li ser esasê qewmî be dîsa em ne li dij in: federaliyeta kurd û ereban. Heger li ser esasê coxrafyayê be dîsa em ne li dij in belê bi şertekî ko yekîtiya coxrafyaya Kurdistanê bêt parastin.
 

efrin.net 06.05.2003

Kirinên Beşar el-Esedî giring in, ne gotin
 

efrin.net
Wezîrê derve yê Emerîkayê Colin Powell piştî vegera xwe ya ji Rojhelata Navîn ragihand û got ku ne gotinên serokomarê Sûriyê Beşar el-Esed girîng in, belê kirinên ku dê di dahatûya nêzîk de pêk bîne. Lewre jî DYE dê di çend roj, hefte û heyvên li pêş me de li wan kirinên Sûriyeyê yên hêvîkirî bipên, çunku – weke ku Powellî ragihandî – ewê giringiyê nedin gotinên Beşar el-Esedî, lê dê kirinên Esedî giring bibînin.
Weke baş tê zanîn û aşkere ye piştî rûxandina rêjîma Sedamê xwînmij rewşeke stratejîk ya nû li herêmê peyda bûye. Vêca DYE bi aşkereyî ji Sûriyê xwastine ku ew (Sûriye) li gor wan guhartinan tevgerê bike û xwe û siyaseta xwe bi wan re hemawaz bike. Di vî warî Colin Powellî di serlêdana xwe ya Şamê de ji serokomarê Sûriyeyê Beşar el-Esed xwast ku Sûriye piştgiriya rêxistinên terorîst neke, rewşa xwe ya Libnanê serast bike û destêwerdanê di pêşeroja Îraqê de neke.
Wezîrê derve yê Emerîkayê Colin Powellî got:
– Gelek zelal e ku rewşeke stratejî ye nû li herêmê heye. Pêwist e Sûriye tiştên ko hatine guhartin bipejirîne û bi cî bîne.
Ji aliyekî din ve Powellî azareke weha daye Îranê jî. Yanî çê nabe Îran piştgiriya tevgerên terorîst bike û ne jî destêwerdanê di paşeroja Îraqê de bike.
Pir xuya û aşkere ye ku rêjîmên Sûriye û Îranê piştî rûxandina rejîma Sedamî gelekî ji wê yekê ditirsin, ku dora wan jî bêt.
 

efrin.net 01.05.2003

Li Bakurê Kurdistanê erdhej

Berî berbanga îro bajarê Bingolê, li Bakurê Kurdistanê, toşî erdhejekê bû, ya ku hêza xwe 6,4 bûn. Li gor agahiyê desthilata tirk bi qasî 150 mirovî (di nav wan de 130 zarok in) jiyana xwe ji dest dane û dora 400 mirovî jî birîndar in. Herweha gelek xanî û mal jî toşî ziyan û hilweşandinê bûne.
Em hêvîdar in ku ziyana erdhejê vê hejmarê derbas neke. Bila serê xwedî û malbetên jiyanjidestdayiyan sax be.
 

efrin.net 01.05.2003

Divê Sûriyê siyaseta xwe biguhêre
 

01.05.2003
efrin.net
Şaliyarê karûbarê derve yê DYE, Coln Paul ragihand ku ewê ji Sûriyê bixwaze ku siyaseta xwe li gor guhartinên nû ên li Herêmê biguhêre. Herweha Coln Paulî çespand ku tu pirojeyên DYE a ketineke leşgerî ya dijî Sûriyê tune ne, lê belê ewî bang li Sûriyê kir ku xwe bi guhartinên li Rojhilata Navîn re hemawaz bike.
Rûxandin rêjîma Sedam Husênî – herwekî ku Coln Paulî ragihand – ji Sûriyê re nîşaneke aşkere ye ku “civata navnetewî hema-hema sebir û arama xwe bi wan dewletan re wenda dike, yên ku tundrewiyê destek dikin, hewila bidestxistina çekên tevkuj û xêrê ji drawsên xwe re naxwazin”.
Di wî warî dê Coln Paul, di serlêdana xwe ya Sûriyê de, bi serokomarê Sûriyê û şaliyarê karûbarên derve re danûstandinê bike.
Ji aliyeî din din ve duh rapora şaliyariya karûbarên derve ya DYE derket. Li gor wê raporê dewletên ku tundrewiyê destek dikin her ew heftên berê ne, ku Sûriyê û Îranê jî di nav de ne.
 

efrin.net 01.05.2003

Dahatûya cîhanê dê bi dilê xebatkar û bindestan be

01.05.2003 efrin.net – Köln
Bi boneya 1-ê Gulanê Partiya Sosyalist a Kurdistanê bi daxuyaniyekê Cejna Karkeran pîroz kir. Herweha PSK-ê hêviyên xwe yên bi paşerojeke xweş û rintir anîn zimên û got: “Em ji dahûtûyê hêvîdar in. Dawiya tu sazî û dezgeyeke neheq û zalim tune, çiqas xurt be jî roj bê wê biruxe. Dawiya Fîrewnan, ya Romê, ya Osmanî, ya Çarîya Rûsîya û ya împaratorîyên kolonyalist yên sedsalên dawî ew bû. Îro jî dawiya Saddam nîşaneke wisa baş e. Em bawer in, zû an dereng dahatûya mirovetiyê jî sazîyeke adil e, jiyaneke bê zulm û zêrandin e. Ango dahatûya dinyayê wê delal be, li gor dilê xebatkaran û bindestan be.”